Nerwica i rytuał w koncepcji Freuda
Zobacz więcej w osobnym artykule: nerwowość natręctw.
Sigmund Freud twierdził, że dla neurotyka pozornie błahe czynności są niezbędne, ażeby nie odczuć lęku i niepokoju nim otaczającym światem. Wyprowadza tedy analogie - czyli dane czynności, które zawiera w sobie rytuał, przypadkowo także nie są niezbędne dla danych społeczeństw oraz nie ratują ich nim zgubnym działaniem lęku. pokrewieństwo tkwi w tym miejscu przede wszystkim w przesadnej dbałości o szczegóły, natomiast także konieczność powtarzania wszystkich czynności w pewny sposób. Zdaniem Freuda, można wręcz nerwicę lękową nazwać stanem powstawania indywidualnej religii.
Tabu i rytuały Freud miał za wynik starodawnych zakazów. W jego koncepcji skoro w nieświadomości nadzwyczaj mocno wryty jest lęk nim przekroczeniem owych zakazów. Rytuały pokutne i ofiarne owo nico innego jak reminiscencja o tych zakazach, natomiast także, w pewnym stopniu, ukaranie samego siebie za domniemane lub rzeczywiste przekroczenie.